ประชุมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง การพัฒนาระบบข้อมูลเฝ้าระวังการควบคุมและป้องกันภาวะโลหิตจาง และภาวะโภชนาการในหญิงตั้งครรภ์

สำนักโภชนาการ จัดประชุมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง การพัฒนาระบบข้อมูลเฝ้าระวังการควบคุมและป้องกันภาวะโลหิตจางและภาวะโภชนาการในหญิงตั้งครรภ์ ระหว่างวันที่ 4 – 5 สิงหาคม 2569 ณ ห้องประชุมอุทัย พิศลยบุตร อาคาร 4 ชั้น 5 สำนักโภชนาการ กรมอนามัย และผ่านระบบ Web Conference

วัตถุประสงค์ : เพื่อพัฒนา Template และความถูกต้องของข้อมูลเฝ้าระวังภาวะโลหิตจางของเด็กและหญิงตั้งครรภ์
ในระบบ Health Data Center

ประธานการประชุม : นายแพทย์อรรถสิทธิ์ แดงมณี ผู้อำนวยการสำนักโภชนาการ มอบหมายให้ แพทย์หญิงวิสารัตน์
ธีระโกเมน นายแพทย์ชำนาญการ รองผู้อำนวยการสำนักโภชนาการ เป็นประธานการประชุม

วิทยากร :

• นายแพทย์นุกูล ปุ๋ยสูงเนิน นายแพทย์ชำนาญการพิเศษ รองผู้อำนวยการศูนย์อนามัยที่ 9 นครราชสีมา (online)
• นางสาวจันทร์ทิพย์ นักวิชาการคอมพิวเตอร์ชำนาญการ ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข
• นายนวพล ปิ่นโรมา นักวิชาการคอมพิวเตอร์ปฏิบัติการ ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร  สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข

ผู้เข้าร่วมประชุม :        

• นางสาวบังเอิญ ทองมอญ นักโภชนาการชำนาญการพิเศษ สำนักโภชนาการ
• นางสาววารีทิพย์ พึ่งพันธ์ นักโภชนาการชำนาญการพิเศษ สำนักโภชนาการ
• นายภาสกร สุระผัด นักวิชาการสาธารณสุขชำนาญการ สำนักโภชนาการ
• นางสาวกุลธิดา รักกลัด นักโภชนาการปฏิบัติการ สำนักโภชนาการ
• นางสาวภาพิมล บุญอิ้ง นักวิชาการสาธารณสุขปฏิบัติการ สำนักโภชนาการ
• นางสาววริษา วงศ์วาณิชวัฒนา นักวิชาการคอมพิวเตอร์ปฏิบัติการ สำนักโภชนาการ
• นายจิตรภานุ ชื่นบุญเกิด นักโภชนาการ สำนักโภชนาการ

สรุปสาระสำคัญ

1. ร้อยละของเด็กอายุครบ 12 เดือน ในเขตรับผิดชอบ ที่ได้รับการคัดกรองและมีภาวะโลหิตจาง
   • ปรับชื่อ Template จาก “ร้อยละของเด็กอายุครบ 12 เดือน ในเขตรับผิดชอบ ที่ได้รับการคัดกรองและ
     มีภาวะโลหิตจาง” เป็น “ร้อยละของเด็กอายุครบ 9 เดือน ในเขตรับผิดชอบ ที่ได้รับการคัดกรองและ
     มีภาวะโลหิตจาง"
   • ปรับช่วงอายุกลุ่มเป้าหมายเป็น เด็กอายุครบ 9 เดือน
   • ปรับค่าเป้าหมายจำนวนเด็กเป็นรายเดือน และสะสมตั้งแต่ต้นปีงบถึงเดือนปัจจุบัน
   • ปรับ cut point ของการวินิจฉัยว่ามีภาวะโลหิตจางในเด็กอายุ 9 เดือน เป็น Hb < 10.5 g/dl และ
     Hct < 32% ตามเกณฑ์ WHO 2024
   • จัดทำแบบคําขอเข้าถึง Data Exchange
   • เพิ่มกราฟการแสดงผลเรื่องร้อยละการคัดกรองภาวะโลหิตจาง บนหน้ารายงาน HDC
   • เพิ่มตารางการแสดงค่าเป้าหมายและผลลัพธ์รายเดือน ตั้งแต่เดือนตุลาคม - กันยายน และตารางรวมทั้งปีงบประมาณ รวมจำนวน 13 ตาราง
   • เพิ่มคอลัมน์การรักษาด้วยยา ในเด็กที่มีภาวะโลหิตจางได้รับการรักษาด้วยยาน้ำเสริมธาตุเหล็ก
   • เพิ่มคอลัมน์การติดตามเจาะเลือดซ้ำ แบ่งเป็น เด็กที่มีภาวะโลหิตจางที่ได้รับการรักษาและเจาะเลือดซ้ำ และเด็กที่มีภาวะโลหิตจางหลังรักษา
   • เพิ่มคอลัมน์จำนวนเด็กที่มีภาวะโลหิตจางได้รับการวินิจฉัยสาเหตุ ระบุโรคตามรหัส ICD-10TM แบ่งเป็น IDA, Thalassemia Disease, Thalassemia Trait
   • เพิ่มตารางรหัสโรคในรายการแนบท้าย (รหัส ICD-10-TM 2016)
   • เพิ่มตารางชื่อทางการค้าและรหัสยาน้ำเสริมธาตุเหล็กรหัสยา 24 หลัก
   • แฟ้มที่เกี่ยวข้อง ได้แก่
     - แฟ้ม PERSON: TYPEAREA, BIRTH, DISCHARGE, NATION
     - แฟ้ม LABFU: DATE_SERV, LABTEST, LABRESULT
     - แฟ้ม DIAGNOSIS_OPD : DATE_SERV, DIAGCODE
     - แฟ้ม DRUG_OPD : DATE_SERV, DRUGCODE

       2. ร้อยละของหญิงตั้งครรภ์ในเขตรับผิดชอบมีภาวะโลหิตจาง (Proxy)

• ตรวจสอบความถูกต้องของ link ทดสอบระบบที่ HDC ปรับปรุงตามเงื่อนไข Template เมื่อการประชุมครั้งก่อน เมื่อ 26-27 พ.ค.69 https://hdcdev.moph.go.th/center/public/standard-report-detail/T81yHkXJY8lk8nGZQqldk
• ปรับเงื่อนไขคำนิยามของรายงานตรง “เมื่อมาคลอด” จากภายใน 2 วันก่อนคลอด เป็น 7 วันก่อนคลอด เนื่องจากข้อมูลที่ปรากฏบน link ทดสอบระบบ มีจำนวน N ค่อนข้างน้อย และจากการแจกแจงข้อมูลตัวอย่างของ รพ.ประโคนชัย จ.บุรีรัมย์ พบว่าหญิงตั้งครรภ์เมื่อมาคลอด จะได้รับการเจาะเลือดอยู่ในช่วง 3-4 วันก่อนคลอด
• จัดทำข้อมูล Data Exchange โดยมี “ชื่อฟิลด์และคำอธิบาย” ที่เกี่ยวข้อง ดังนี้
  - hospcode รหัสสถานพยาบาล
  - hosname ชื่อสถานพยาบาล
  - pid ทะเบียนบุคคล
  - cid เลขบัตรประจำตัวประชาชน
  - name ชื่อ
  - lname นามสกุล
  - typearea รหัสสถานะบุคคล
  - house, soimain, road, village, tambon, ampur, changwat       ที่อยู่
  - telephone หมายเลขโทรศัพท์
  - lmp วันแรกของการมีประจำเดือนครั้งสุดท้าย
  - ga อายุครรภ์ปัจจุบัน (สัปดาห์)
  - hospcode1 รหัสสถานพยาบาลที่ตรวจเลือด ครั้งที่ 1 (< 28 สัปดาห์)
  - date_serv1 วันที่ตรวจเลือด ครั้งที่ 1 (< 28 สัปดาห์)
  - labtest-labresult1 ผลตรวจเลือด ครั้งที่ 1 (< 28 สัปดาห์)
  
  3. ร้อยละของหญิงคลอดที่มีภาวะโลหิตจางในขณะตั้งครรภ์ในเขตรับผิดชอบ
• ตรวจสอบความถูกต้องของ link ทดสอบระบบที่ HDC ปรับปรุงตามเงื่อนไข Template เมื่อการประชุมครั้งก่อน เมื่อ 26-27 พ.ค.69 https://hdcdev.moph.go.th/center/public/standard-report-detail/3nlxyo9dea2qkv4mv4uos
• ปรับเงื่อนไขคำนิยามของรายงานตรง “เมื่อมาคลอด” จากภายใน 2 วันก่อนคลอด เป็น 7 วันก่อนคลอด เนื่องจากข้อมูลที่ปรากฏบน link ทดสอบระบบ มีจำนวน N ค่อนข้างน้อย และจากการแจกแจงข้อมูลตัวอย่างของ รพ.ประโคนชัย จ.บุรีรัมย์ พบว่าหญิงตั้งครรภ์เมื่อมาคลอด จะได้รับการเจาะเลือดอยู่ในช่วง 3-4 วันก่อนคลอด
  
  4. ก้าวต่อไป
• สำนักโภชนาการ เรียบเรียงความถูกต้องของ Template “ร้อยละของเด็กอายุครบ 9 เดือน ในเขตรับผิดชอบ
  ที่ได้รับการคัดกรองและมีภาวะโลหิตจาง” ส่งให้ HDC ทางmoph@gmail.com ทีม HDC ประมวลผลเสร็จแล้วจะแจ้งให้หน่วยงานตรวจสอบรายงานอีกครั้ง > หากมีการแก้ไข จะดำเนินการแก้ไขจนกว่าจะสมบูรณ์ หรือจัดประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อหารือในรายละเอียดเชิงลึก > ทางทีม HDC นำรายงานขึ้นสู่ HDC service > สำนักโภชนาการ ตรวจสอบข้อมูลจากระบบ HDC อีกครั้ง และยืนยันการแสดงผล
• ทำหนังสืออย่างเป็นทางการ ถึงศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศ สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข เรื่องการขอเข้าถึง Data Exchange ของตัวชี้วัดร้อยละของหญิงตั้งครรภ์ในเขตรับผิดชอบมีภาวะโลหิตจาง (Proxy) ต่อไป เมื่อได้รับการแก้ไขเรื่องการปรับเงื่อนไขคำนิยามของรายงานตรง “เมื่อมาคลอด” จากภายใน 2 วันก่อนคลอด เป็น 7 วันก่อนคลอด เรียบร้อยแล้ว